آیت‌الله ساجدی؛ فراز و فرودها

با ارتحال آیت‌الله سید حسین ساجدی، اشخاص و برخی نهاد و جریانات و چهره‌های علمی، سیاسی و فرهنگی کشور ارتحال وی را در شبکه‌های اجتماعی بصورت گسترده تسلیت گفتند؛ نگارنده نیز این مصیبت‌را از این طریق به برادر زاده‌أش حجت‌الاسلام سید محمد جید، خواهرزادگان و سایر اعضای خانواده‌ و ارادتمندان و آنانیکه خود را در غم از دست رفتن این عالم‌متقی و پرهیزگار شریک دانستند عرض تسلیت و تعزیت دارم.

یکی از ویژگی‌های آیت‌الله ساجدی این‌که؛ وی از اخلاق فردی و اجتماعی برخوردار بود، سیره عملی‌أش به‌گونه‌ای بود که طلاب با آیینه قرار دادن وی، کژی‌ها و رفتار ناشایست خود را اصلاح می‌کردند، ساجدی ساده می‌زیست، به عیادت بیماران می‌رفت، به طلاب ونیازمندان در حد امکانات دست داشته‌أش مساعدت مالی می‌نمود، در تشییع جنازه وفواتح مومنین شرکت می‌کرد و در کل انسان متواضع، خوش برخورد و مِهربان بود، اما برخی‌ حواریون وی از صداقت و اعتمادش سوء استفاده نمودند که  با مرور مختصر به خدمات مرحوم آیت‌الله ساجدی به آن مواردی که سال‌های اخیر عمرش رُخ‌داد خواهیم پرداخت.

الف) نگاهی به خدمات و کارکردها

نگارنده دوران طلبگی‌أم که  18 سال داشتم، از آن زمان تا کنون بیش از ۳۰ سال می‌گذرد، رابطه‌ی صمیمی با مرحوم آیت‌الله ساجدی داشتم، از ماه ثور ۱۳۹۳ تا ۱۳۹۶ خورشیدی رییس دفتر و عضو هیئت‌امنای مدرسه زینبیه(سلام‌الله‌علیها) واقع کارته ۴ کابل در تیم کاری وی حضور داشتم و در امورات فرهنگی و اجتماعی همکار نزدیک آن مرحوم بودم و شناختی که از شخصیت و کارکردهای وی دارام؛ آیت الله ساجدی استاد علم تجوید و دروس حوزه‌ی دینی، حافظ و مفسر قرآن کریم که سالیان متمادی خدمات فراوانى براى اهل علم، طلاب و مومنین انجام داد.

آیت‌الله ساجدی از تبار علم و ادب؛ با استفاده از اندوخته‌های ذهنی آیت‌الله ساجدی، او از دودمان امام‌زاده سید یحیی(مشهور به شاه قلندر) و سادات کجاب بهسود  هست که به امام‌زاده شهید زید بن امام علی بن الحسین(علیهم‌السلام) منتهی می‌شود؛ مادر آیت‌الله ساجدی از سادات موسوی که  قرابت فامیلی با مرحوم آیت‌الله العظمی میرعلی احمد حجت کابلی دارند؛ جید و ساجدی خواهر زاده‌های مرحوم حجت و مربوط بیوتی هستند که در اسلام و تشیع افغانستان خدمات فراوانی در طول تاریخ داشته‌اند و تا به امروز ادامه دارد.

آیت‌الله سید حسین ساجدی سال ۱۳۱۹ خورشیدی در شهر کابل و در یک خانواده مذهبی و روحانی متولد شد؛ پدرش حجت‌الاسلام مرحوم سید ابراهیم مقدس از علمایی که در تقوی و قداست، شهره داشت و از این‌رو وی را به سید ابراهیم مقدس ملقب نمودند و همچنین مرحومه والده آیت‌الله ساجدی بانویی که به نماز اول وقت و نوافل شبش فوق العاده اهمیت می داد و این بانوی مومنه در امر تدریس قرآن کریم، فعالیت‌های گسترده و خاصی داشت.
أُنس آیت‌الله ساجدی با قرآن؛ ساجدی در همان دوران نوجوانی، به یادگیری قرآن پرداخت، وی در سن ۲۰ سالگی و مدت یک‌سال حافظ کل  قرآن کریم گردید و مهارت در روان خوانی، تجوید و حفظ قرآن را فراگرفت و بعدها در حوزه علمیه مشهد مقدس و امریکا از پایه گزاران محافل قرائت قرآن کریم گردید.

تحصیلات حوزوی؛ آیت‌الله ساجدی از سال ۱۳۴۶ خورشیدی برای ادامه تحصیل وارد حوزه علمیه مشهد گردید، فلسفه را از حضور آیت‌الله سید ابوالقاسم بلخابی، تفسیر را از آیت الله نمایی، خارج فقه را از آیت‌الله العظمی میلانی و خارج اصول را از محضر آیات عظام فلسفی و علم الهدی کسب فیض نمود.

 یکی از افتخارات ایشان حضور سالیان سال در حوزه تدریس بود و نام او در میان اساتید برجسته حوزه علمیه مشهد مقدس به عنوان مدرس سطوح عالی حوزه علمیه مشهدمقدس و ممتحن مورد اعتماد درج و ثبت بود.

 یکی دیگر از برجسته ترین افتخارات ایشان، تاسیس با برکت مدرسه علمیه حضرت قائم(عج) می باشد که با کمک اخوی‌أش حجت‌الاسلام والمسلمین مرحوم سید حسن جید در سال ۱۳۶۲ خورشیدی این اهم به سرانجام رسید.
 تربیت اساتید برجسته قرآنی در زمینه حفظ و قرائت؛ از مهم‌ترین خروجی‌های مدرسه حضرت قائم(عج) در مسابقات بین‌المللی و کسب رتبه‌های ممتاز بود و از مهم‌ترین توصیه‌های اکید ایشان به طلاب این بود که تمامی طلاب مدرسه به صورت اجباری موظف بودند در جلسات قرآنی شرکت نموده و به صورت تخصصی در امر قرائت قرآن بپردازند و هم اکنون بسیاری از این عزیزان از علما و اساتید برجسته حوزه در کشورهای مختلف اروپایی و منطقه می باشند و از مهمات فعالیت های قرآنی این مدرسه شرکت در مسابقات بین المللی و کسب رتبه‌های ممتاز بود.

تربیت اساتید حوزوی؛ یکی دیگر  از مهم‌ترین رسالت‌های اصلی مدرسه علمیه حضرت قائم(عج) تربیت اساتید و فضلایی که در مرحله‌ی نخست همانند؛ جعفری قندوزی، حیدری هراتی، مقداد صادقی، فهیم جعفری، ابوذر صادقی… و دور بعدی امثال؛ محمد امین براتی، سید محمد عارف امینی، سید عبدالکریم حسینی، زکریا مشکور کابلی، ابوطالب نظری، سید رحمت الله موسوی… هستند که هر کدام هم‌اینک به امر تدریس سطوح عالیه و حتی تدریس درس خارج اشتغال دارند که می توان به حوزه‌های علمیه قم، مشهد، مازندران، کابل، هرات، مزارشریف، غزنی و مناطق مرکزی اشاره نمود.

مجالس مناقب اهل البیت(علیهم‌السلام) و تربیت مداح؛ شب‌های جمعه در این مدرسه، سنت بسیار زیبای مناقب‌خوانی با سبک و روش مردم افغانستان و به صورت همیشگی برپا بود و این سنت به صورت بسیار فنی و حرفه‌ای احیا گردیده و در همین راستا، اساتید خوبی تریت شدند.
مجالس محرم و صفر و ماه مبارک و دهه فاطمه اعیاد و وفیات از دیگر فعالیت های این مدرسه بود که با برپایی مجالسی است که به طور قطع در میان مهاجرین مردم افغانستان بالاترین تعداد شرکت کننده را در این چند سال به خود اختصاص داده است و به صورت بسیار جدی و همراه با سنت های همیشگی مردم افغانستان این عزاداری ها و این محافل برگزار بوده و هست.
تربیت مبلغ و اعزام به کشورهای مختلف؛ یکی از مهم‌ترین افتخارات آیت‌الله ساجدی تربیت مبلغان بین‌المللی بوده که در این چند سال اخیر این موفقیت در میان تمامی حوزات علمیه کم سابقه می‌باشد، تربیت سخنورانی توانمند و اعزام آنان به سراسر ممالک اروپایی و غربی و کشور عزیز افغانستان است.
شرکت فعال در مبارزات سیاسی و جهادی؛ آیت‌الله ساجدی از همان آغاز مبارزات مردم افغانستان بر علیه شوروی سابق، در کنار مهاجر و مجاهدین، نقش به سزایی داشت و به صورت کاملا؛ جدی و رسمی وارد عرصه های مختلف مبارزه شدند.

بخاطر دارم که آیت‌الله ساجدی و حجت‌الاسلام سید حسن جید از نزدیک‌ترین دوستان فقید سید حسین انوری در شورای ولایتی کابل حرکت اسلامی بودند، وقتی که مرحوم انوری در نیمه‌ی دوم دهه‌ی شصت به ایران سفر نمودند، این برادران از کسانی‌ بودندکه بیشتر از همه مرحوم انوری را همراهی نمودند، وقتی در قم دیدار ویژه‌ای با مرحوم آیت‌الله‌العظمی سید محمد شیرازی داشتند، نگارنده نیز در این ملاقات حضور داشتم و این جمع که در راس مرحوم انوری بود، مرحوم آقای جید سخنگو و به معرفی شخصیت خاندان شیرازی و شخصیت مرحوم انوری پرداخت و مرحوم انوری با تشویق این دو برادر آیت‌الله شیرازی را به عنوان مرجع اعلم انتخاب نمود؛ از میان فرماندهان جهادی بیشترین تعریف و تمجید مرحوم انوری را از زبان جید و ساجدی شنیدم و چنانچه آیت‌الله ساجدی در مراسم فاتحه سترجنرال فقید سید حسین انوری گفت: آقای انوری مجاهد واقعی و یکی از پناهگاه‌های امن مردم افغانستان و مدافع حقوق آنان در هر شرایط  و مصداق: فضل الله المجاهدین علی القاعدین اجراً عظیما و مجاهد کبیر بود و از این‌رو یکی از افتخارات آیت‌الله ساجدی دو مرتبه حضور وی با تعداد از طلاب مدرسه‌ی حضرت قائم(عج) در جبهات مربوط مرحوم انوری علاوه بر کمک رسانی مالی به مجاهدین به مشکلات قضایی… آنان نیز رسیدگی نمود.

 ورود به آمریکا

حضرت آیت الله ساجدی در سال ۱۳۷۰ خورشیدی بنابه دعوت مسلمانان مقیم نیوجرسی آمریکا پا به سفر بزرگ و تبلیغی گذاشت و بخشی از فعالیت‌های ایشان در آمریکا:
– حضور در مرکز اسلامی محمدیه
– برپایی نماز با صلابت جمعه در این مرکز
– تدریس قرآن از ابتدا و روان خوانی تا تربیت قاریان ممتاز
– تدریس علوم حوزوی از ابتدا تا سطوح عالیه که ماحصل این زحمات تعدادی از طلاب فاضلی است که هم اکنون در کشورهای آمریکا و کانادا مشغول تبلیغ و انجام وظیفه هستند.
 – تشکیل کاروان حجاج و از افتخارات ایشان این است که برای اولین مرتبه از مسلمانان شیعه و سنی مقیم آمریکا تعدادی را در هر سال به صورت کاروان به مکه مکرمه اعزام و همراهی کردند و از مهم ترین امتیازات این مسافرت‌های زیارتی همراه داشتن جوانان مسلمان متولد کشور آمریکا و تشویق گسترده ایشان به این امر بزرگ بوده است.

احیا و بازسازی مدرسه زینبیه(سلام‌الله‌علیها) واقع کارته چهار کابل؛ مدرسه زینبیه(سلام‌الله‌علیها) سال ۱۳۵۶ خورشیدی تاسیس و به دلیل کودتای کمونیست ها در ۷ ثور ۱۳۵۷ خورشیدی  این مدرسه به صورت مخفیانه در طول سالیان اشغال افغانستان محافظت و پس از پیروزی مجاهدین و فراهم شدن شرایط در سال ۱۳۸۳ خورشیدی با آیت‌الله ساجدی در چهار طبقه تجدید بنا و به پایه‌ی اکمال رسید و  در ساختمان این مدرسه نیازمندی‌های طلاب درنظر گرفته شده و این مدرسه دارای اتاق های درسی، اداری، طعام خانه کتاب‌خانه،خوابگاه و سالن کنفرانس و با وسایل لازم ومورد ضرورت مجهز می‌باشد.

ب) مهم‌ترین‌چالش‌ها در تداوم فعالیت

آیت الله ساجدی با حضور مقطعی سال‌های اخیر درافغانستان کنار فعالیت‌های گونا گون فرهنگی دیگر، فعالیت‌های مذهبی و اعتقادی را در این مرکز نیز گسترده تر و با برنامه زیر با حضور خویش تثبیت و یکی از برنامه‌های آموزشی، تبلیغی و فرهنگی معظم‌له سال‌های اخیر در کشور برنامه‌های آموزشی و فرهنگی مدرسه زینبیه(سلام‌الله‌علیها) واقع کارته چهار کابل بود.

آیت‌الله ساجدی اگر استقلال خود را حفظ و به ادامه‌ی اقتدار دیروزش از  17/2/1393 خورشیدی که اولین جلسه‌ی اخلاق و سطوح عالی حوزه را در مدرسه زینبه(سلام‌الله‌علیها) واقع کارته ۴ کابل آغاز نمودند و به همان روش ادامه می‌داد یقیناً وضعیت این مدرسه چیزی دیگری بود؛ نگارنده بتاریخ ۸/۳/۱۳۹۷ خورشیدی تفصیلاً طی نامه‌ی سرگشاده به مرحوم آیت‌الله ساجدی به آن پرداختم و اگر ایشان را می‌گذاشتند دور از هیاهوی سیاسی در محیط حوزه فعالیت‌می‌نمودند، یقیناً وضعیت چنین نبود؛ با تأسف مشاورین فرصت طلب و آن هم در راستای منافع شخصی شان، مرحوم آیت‌الله ساجدی را در جاهایی کشاند که برای یک طلبه عادی به مصلحت نبود، چنانچه مامور شدن رضوانی بامیانی به توصیه‌‌ی مسئولین نیروی قدس جهت شرکت در تظاهرات جنبش روشنایی که هیچ هم‌خوانی با افکار واندیشه‌ی آیت‌الله ساجدی نداشت و نشر اعلامیه‌هایی از سوی وی در پیوند با دستگیری و آزاد شدن قومندان علیپور که او نیز با ذلت شرایط حکومت را پذیرفت چه ربطی با شخصیت یک عالم دینی داشت و همین طور دیدار با مولوی خداداد در هرات، مسئولین شاخه‌های حزب وحدت در مزارشریف، مسئولین امنیتی و اداری ولایت دایکندی و آن هم با مصارف هنگفتی که منجر به کسر شهریه طلاب گردید، حمایت از جنبش رستاخیز…

این‌گونه رفتار و عمل حواریون فرصت طلب، دوستان دیروز آیت‌الله ساجدی تا به انزوا کشاندند و باعث فاصله گرفتن برخی علاقمندان دیروز وی شدند…

لذا غیر معصوم بدون استثناء در معرض خطا است و آیت‌الله ساجدی نیز از این قاعده مستثنی نیست و امید آنکه عالمان دین در عصر ما با پوشاندن جامه‌ی عمل، مخصوصاً در ماه محرم که فرصت تبلیغ برای این قشر فراهم می‌شود با ایراد سخن از حقایق، هرگز شاهد مصادق انتقادات تلخ یاد شده نباشیم.

با احترام/ سید جعفرعادلی حسینی

۷ محرم ۱۴۴۱ هجری قمری- کابل – افغانستان

آدرس یوتیوپ و کلیپ‌های مرتبط…



پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *